El espinazo del diablo (2001)

Nýjasta skyldumyndin, þessi ævintýramynd er frá leikstjóranum Guillermo del Toro, þeim sama og gerði myndina El Laberinto Del Fauno (2006).

Myndin gerist á tímum borgarastyrjaldarinnar á Spáni og hægrimenn Francos eru að ná yfirhöndinni. Carlos, tíu ára strákur, er settur á munaðarleysingjahæli eftir að pabbi hans deyr í stríðinu við menn Francos. Meðan Carlos kynnist aðstæðum á hælinu kemst hann í kynni við draug sem segir að margir muni deyja, auk þess sem ósprungin sprengja stendur í miðjum garðinum frá upphafi myndarinnar. Jacinto, vinnumaður á hælinu, er illmenni myndarinnar og Carlos lendir í miklum hörmungum áður en yfir lýkur.

Þessi mynd líkist að mjög miklu leyti El Laberinto Del Faunu. Í báðum myndum er fjallað um barn sem lendir illa í hörku og ilsku fullorðinna í tengslum við borgarastyrjöldina á Spáni.

Titill myndarinnar skýrist af spjalli höfuðsmanns hælisins, Dr. Casares, við Carlos um fóstur sem Casares geymir í krukkum. Hryggur barnanna er svartur og brunninn og er kallaður hryggur djöfulsins. Casares segir að Spánverjar trúi því að hryggurinn tákni börn sem aldrei hafi átt að fæðast. Þetta er táknrænt fyrir börnin á munaðarleysingjahælinu, að hörmunarnar og dauðinn sem þau lenda í hafi verið örlög þeirra sem ekki var hægt að flýja.

Þessi mynd var virkilega góð. Hún hafði merkilega sögu að segja, var átakanleg, vel leikin og mjög vel útlítandi.

Það eina sem truflaði mig var hversu dramatíseraðir karakterarnir voru. T.d. þegar Jacinto drepur unga ástkonu sína einfaldlega vegna þess að hún svo stolt að hún vill frekar deyja heldur en að segja fyrirgefðu. Ef maður setur sig einfaldlega í hennar spor hefði legið beint fyrir að þegar lífi manns er ógnað er minnsta mál að segja fyrirgefðu, einfaldlega til að halda lífi. En kannski er þetta bara menningarmunur, kannski eru Spánverjar svo tilfinningaheitir að þeir séu frekar tilbúnir að deyja en að sveigja stoltið.

Ég var í það minnsta virkilega ánægður með myndina og bíð spenntur eftir næstu skyldumynd.

I am legend (2007)

Will Smith stórmyndin. Stærsta desemberopnun Hollywood allra tíma og tekjurnar komnar í tæpar 600 milljónir dala, sem eru um 4 milljarðar króna. Þessar viðtökur voru alveg rosalegar og spurningin er hvort myndin hafi staðið undir þeim.

I am legend er sci-fi mynd og snýst um að næstum allt mannkynið hefur verið þurrkað út af vírus sem átti að lækna krabbamein. Will Smith leikur vísindamann sem er að reyna að vinna bug á veirunni og lifa af á manhattan innan um sýktar lífshættulegar mannverur á meðan.

Í stuttu máli er myndin virkilega töff, flott og vel leikin. Visual effectin eru alveg mind-blowing og það er virkilega gaman að sjá manhattan í eyði og alveg í rúst. Fyrri hluti myndarinnar var því alveg frábær og ég var næstum því með gæsahúð yfir töffleikanum. Ég fór á myndina í Kringlubíó og hljóð og mynd þar gerði upplifunina magnaða.

Þegar hins vegar sígur á seinni hlutann, þegar Will Smith hittir konu sem er að ferðast til fyrirheitna landsins afvegaleiðist I am legend svo um munar. Handritshöfundurinn virðist missa sig í kristilegum táknum og trúarboðskap og fer að rembast við að láta alla áhorfendur skyndilega trúa á Guð. Síðan þegar Will Smith dó og "María mey framtíðarinnar" komst til fyrirheitna landsins varð ég ósáttur, enda endir sem var í engu samræmi við töffaraskapinn framan af myndinni.

Þrátt fyrir þessi slæmu endalok var ég mjög ánægður með myndina í heild. Ég kann mjög vel við framtíðarskáldsögur og allt systemið sem Smith var með til að lifa af, t.d. heimilið hans, var mjög útpælt og flott. Ég mæli því með I am legend fyrir þá sem ekki hafa séð hana - og ég mæli með henni á stórum skjá.

Juno (2008)

Þessa mynd kíkti ég á fyrir ca. viku síðan og vissi nákvæmlega ekkert um hana fyrirfram. Leikstjórinn er Jason Reitman ("Thank You fo Smoking") og er myndin m.a. tilnefnd til Óskarsverðlauna sem besta myndin.

Að þessi mynd hafi fengið tilnefningu finnst mér vera merki um að allt sé hey í harðinum hjá Óskarnum. Jújú, myndin er fín, en hún er ekki mjög fyndin, ekki mjög sannfærandi og ekki mjög hrærandi. Þetta er alger lala feel-good leigja-spólu mynd með skondnum karakterum og mjög lítilli atburðarás.

Það sem truflaði mig mest var hvað Juno er gríðarlega mikil stelpumynd. Allt snýst um stelpuna Juno sem er rosalega mikill kvenskörungur, öfugt við alla karlmenn myndarinnar, sem eru meira og minna aumingjar. Bara sá útgangspunktur pirraði mig mikið - hvað hún er miklu klárari og hæðnari en allir aðrir og lætur ekki bjóða sér neitt rugl. Frábært fyrir hana, en ergjandi að horfa á.

Plott myndarinnar er það að Juno verður ólétt eftir einhvern skokk-nördastrák og ákveður að gefa barnið barnlausum foreldrum í gegnum smáauglýsingar. Hún fer síðan og heimsækir foreldrana nokkrum sinnum og nær rosalega vel saman við "pabbann". Gallinn við þessa karakterþróun er að hún er látin gerast á ótrúlega hallærislegan hátt, Juno kynnist semsagt pabbanum með því að tala endalaust við hann um alternative tónlist og gore-hryllingsmyndir. Úff.

Ég fýlaði þessa mynd semsagt alls ekki, þegar ég fæ kjánahroll yfir kvikmynd nokkrum sinnum þá er henni ekki lengur bjargandi. Guð forði henni frá nokkrum Óskarsverðlaunum.

Brúðguminn (2008)

Brúðguminn var önnur skyldumynd ársins og ég skellti mér á hana um daginn með Ingólfi Halldórssyni, eða Bóbó (til vinstri á mynd). Myndin var frumsýnd 16. janúar síðastliðinn og leikstýrir Baltasar Kormákur myndinni, en hann er einmitt pabbi Baltasars Breka í 5.B (til hægri á mynd). Sögusvið myndarinnar er fyrst og fremst Flatey. Aðalpersónan, Jón Jónsson háskólakennari, flytur þangað með kærustunni til að hefja nýtt líf.

Ég hafði gaman að þessari mynd. Það er ekki oft sem maður sér íslenskar bíómyndir ná því að vera fyndnar án þess að það sé tilgerðarlegt. Margar senurnar í Brúðgumanum voru bráðfyndnar og fannst mér það einn ferskasti punkturinn á myndinni. Dramahlið myndarinnar fannst mér líka allt í lagi, en þó örlítið síðri. Þeim hluta var fyrst og fremst haldið uppi af Hilmi Snæ, en hann er alveg ótrúlega góður leikari og kemur mér sífellt á óvart. Jón er langþreyttur og drykkfelldur og það skín úr augunum á Hilmi Snæ allan tímann.

Ég viðurkenni þó að þessi mynd risti ekki mjög djúpt. Endirinn skilur mann eftir á byrjunarreit og það skildi eftir tómarúm hjá mér þegar ég gekk út úr bíóinu. Systur-leikritið Ívanoff endar víst á því að hann drepur sig og hefði ég frekar viljað sjá eitthvað í þeim dúr í myndinni, einfaldlega til að gera hana upp í lokin.

Annars var frágangur myndarinnar, klipping, útlit og kvikmyndataka allt fyrsta flokks. Myndin flakkaði á milli fortíðar og nútíðar og ólíkt mörgum öðrum myndum fannst mér hún komast fullkomlega upp með það.

Ég gekk því sáttur út, en ekki varð þó ekki fyrir mjög miklum áhrifum.

American Gangster (2007)

Þessi nýjasta mynd Ridley Scott er í bíó og ég skellti mér á hana í gær. Með aðalhlutverk myndarinnar fara Denzel Washington og Russel Crowe, og leikur Washington gangster í New York á sjöunda áratugnum, þegar Víetnamstríðið stóð sem hæst og eiturlyf flæddu um allar stórborgir Bandaríkjanna. Crowe leikur að því er virðist einu óspilltu lögguna í New York, sem að sjálfsögðu beinir fljótt spjótum sínum að Washington.

Ridley Scott hefur komist að grunntilgangi kvikmyndanna í American Gangster. Það hlutverk er einfaldlega að segja sögu. Sagan sem Scott segir í þessari mynd er byggð á sönnum atburðum og það er á einhvern hátt miklu magnaðra en ef myndin væri skálduð. Allar aðalpersónurnar voru til í alvörunni og urðu mjög mannlegar fyrir vikið. Að segja þessa sögu tók yfir tvo og hálfan tíma og ég naut hennar frá fyrstu mínútu.

Myndin er líka mikill vitnisburður um þennan tíma í bandarísku þjóðlífi. Allt er undirlagt af eiturlyfjavandanum og Víetnamstríðinu og Nixon forseti er oft sýndur ávarpa þjóðina í svarthvítum sjónvarpstækjum. Fatatískan er mjög einkennandi; löggurnar eru í leðurjökkum og ljósum gallabuxum og gangsterarnir eru í jakkafötum og margir þeirra mjög dólgslegum. Einnig er gaman að sjá bandarísku hermennina í Víetnam. Washington fer til Víetnam til að sækja sér eiturlyf og þar fáum við að sjá dekkri hliðar bandarískra hermanna í Víetnam á þessum tíma, heróínfíkla og drykkjusjúklinga á hóruhúsum um alla borg.

Stór kostur við þessa mynd er einnig að hún fellur ekki í þá algengu gryfju að flokka alla sem vonda kallinn eða góða kallinn. Þótt Washington sé eiturlyfjabarón er hann ekki málaður sem ótíndur glæpamaður af leikstjóranum. Myndin er heldur ekki að reyna að troða einhverjum gildum upp á áhorfandann, heldur, eins og ég sagði í byrjun, einfaldlega að segja virkilega góða sögu. Og það er allt sem þarf.

Fracture (2007)

Fracture er bandarískt réttardrama sem skartar Anthony Hopkins og Ryan Gosling í aðalhlutverkum. Plottið er á þann veg að herra Hopkins drepur konuna sína fyrir að halda framhjá sér og leikur á lögregluna og réttarhöldin í þeim tilgangi að vera sýknaður. Gosling vill hins vegar ekki láta hann komast upp með það og beitir öllum tiltækum ráðum til að sakfella Hopkins.

Fyrri hluti myndarinnar lofaði hörkuræmu. Allur frágangur á myndinni, útlit, umhverfi, klippingar og myndataka er mjög kalt og töff og karakterarnir virðast vera nokkuð skemmtilegir þegar myndin er að hefjast. Þegar myndin er um það bil hálfnuð veldur hún hins vegar miklum vonbrigðum. Á bakvið öll jakkafötin, villurnar og sportbílana er meingallað handrit, ofureinfaldaði karakterar og virkilega asnaleg framvinda.

Ég hef aldrei séð svona blekkjandi mynd áður. Yfirleitt veit maður nokkurn vegin hvort mynd sé góð eða léleg á fyrstu 10-15 mínútunum, en í þetta skiptið tók það yfir 45 mínútur. Það var leiðinlegt að sjá svona vel útlítandi mynd fara í vaskinn, en svo fór sem fór. Myndin féll í sömu gryfju og flestar aðrar miðlungsmyndir með budget. Hún lítur vel út en tekst ekki að fela það hversu mikið drasl hún er í raun.

Haustönnin gerð upp

Þetta er búið að vera frábært, með betri fögum sem ég hef farið í. Sérstaklega hafði ég gaman að verklega þættinum og ég hlakka til að gera stuttmynd eftir áramót ásamt aukaverkefni.

Áfanginn hefur valdið því að ég hef séð mun fjölbreyttari myndir heldur en ég hefði þorað að gera á eigin vegum. Allar RIFF myndirnar, La régle du jeu, Some like it hot, Det sjunde inseglet, The General, 8½, American Movie, auk Veðramóta og Astrópíu. Uppúr finnst mér standa RIFF og íslensku myndirnar.

RIFF finnst mér standa uppúr vegna stemningarinnar sem myndaðist í kringum hátíðina. Þá náði áhuginn hjá mér vissu hámarki og nördið fékk smá útrás í að stúdera dagskránna og pæla í myndunum. RIFF færslurnar eru líklega þær sem ég lagði mesta vinnu í á blogginu mínu, einfaldlega vegna mikillar rannsóknarvinnu sem lá að baki.

Íslensku myndirnar tvær, Veðramót og Astrópía, stóðu líka uppúr vegna allra umræðanna í kringum þær. Áfanginn var nýbyrjaður og var á allra vörum í mínum vinahópi. Myndirnar voru mikið skeggræddar og það var gaman að vera á heimavelli þegar myndirnar bárust í tal annars staðar, t.d. hjá fjölskyldunni og öðrum vinum. Íslenskar myndir eru stór hluti af menningunni okkar og það er gríðarlega sterkur kostur að hafa séð þær. Ég sakna þess mest að hafa ekki séð Foreldra á haustönninni. Börn og Foreldrar eru þær íslensku myndir sem mér finnst ég verða að sjá fljótlega, sérstaklega eftir sigur Foreldra á Eddunni.

Varðandi vikulegu sýningurnar á erlendu myndunum, þá var skemmtanagildið og stemningin þar í kring nokkuð minni. Ég met þann hluta áfangans þó einnig, einfaldlega vegna þess að þetta eru myndir sem er gaman að hafa séð, þótt það sé kannski ekki mjög skemmtilegt á meðan áhorfinu stendur. Sem dæmi nefni ég Nosferatu. Þessi mynd er söguleg, og þótt leiðinlegt hafi verið að horfa á hana hef ég oft lent í að spjalla um hana eftir áhorfið. Herranótt er til dæmis að setja upp sýningu í vor sem byggir á Nosferatu.

Ég held að það sé engin tilviljun að kvikmyndafræðin hitti í mark á svona mörgum sviðum. Kvikmyndir eru neflilega ótrúlega sterkt menningarform og tengjast mörgu. Að vera vel að sér á þessu sviði er gagnlegt og skemmtilegt í fjölmörgum aðstæðum.

Ég hef ekki enn náð að horfa á síðustu skyldumyndina, þá japönsku. Planið er að skella inn færslu um hana, þrítugustu færslunni, beint eftir prófin.

Annars þakka ég fyrir mig á haustönn!